Kültep'te bulunan ve 4 bin yıl öncesine ait bir tablet, Anadolu'da ilk işletmenin 12 kişi tarafından 15 kilo altınla kurulduğunu kanıtlıyor. Kayseri-Sivas Karayolu Üzerindeki Kültepe Kaniş-Karum Örenyeri Kazıları Anadolu'nun ticari geçmişine ışık tutuyor.
2. binyılın ilk yıllarında Asurlular Anadolu'da çok sayıda ticaret yerleşimi kurdular. Arkeolojik terminolojide, ikinci binyılın ilk iki yüzyılını kapsayan Asur kolonileri dönemi, genel olarak Orta Tunç Çağı olarak bilinmektedir.
Bu dönemde Süryaniler uluslararası ürün alışverişinde ve ticari girişimlerde oldukça aktifti. Ticari faaliyetlerin merkezi Nesa veya Kanes (Kyultepe) şehriydi.
![Uzayda ilk sivil yürüyüşü başlıyor! Polaris Dawn'ın bu hafta fırlatılması bekleniyor](https://www.trhaber.com/uploads/photos/2024/08/aa70038005.webp)
4000 YIL ÖNCE 15 ALTINLA KURULDU
Kültep, 6.000 yıllık geçmişiyle Anadolu'nun en eski ticaret merkezlerinden biri sayılıyor. 75 yıldır aralıksız devam eden kazılarda bugüne kadar 20 binin üzerinde çivi yazılı tablet bulundu. Bu tabletler dönemin ticari faaliyetlerini ayrıntılı olarak ortaya koymaktadır.
Kültepe Kazısı Başkanı Prof. Fikli Kulakoğlu, Anadolu'daki ilk şirketin 4 bin yıl önce 12 kişi tarafından 15 kilo altınla kurulduğunu söyledi. Sözlerine devam eden Profesör Dr. Koulakoglou, Kültepe'deki tabletlerin çoğunun ticari amaçlı olduğunu ve tüm mali işlemlerin burada kayıt altına alındığını belirtiyor.
![Zelenski'den Rusya-Ukrayna Savaşı'nı sona erdirecek ateşkes planı: Biden ve başkan adaylarının kapısını çalacak](https://www.trhaber.com/uploads/photos/2024/09/zelenski1956794047.webp)
12 ORTAKLI İŞLETME
Karavan giderlerinden kredi ve borç ilişkilerine kadar pek çok detay bu tabletlerde yer alıyor. Bu da Kültepe'nin o dönemde çok aktif ve büyük bir ticaret merkezi olduğunu gösteriyor.
Profesör Dr. Koulakoglou, tabletlerden elde edilen bilgilerin, Anadolu'da kurulan ilk şirketin 15 kg döküm sermayesi ile kurulduğunu ve söz konusu şirketin 12 ortağının bulunduğunu ortaya çıkardığını belirtti.
Her ortak farklı oranlarda altın vererek şirkete ortak oldu. Şirketin sermayesi 12 yıl boyunca Amur İştar isimli bir tüccar tarafından yönetilmiş ve kârın üçte biri paylaşılmıştı. Şirketle ilgili tüm işlemler tanıklar huzurunda mühürlendi ve kayıt altına alındı.
Fikli Koulakoglou şunları söyledi:
“Şirket sermayesindeki payınızı vade tarihinden önce çekmek isteseydiniz, size 1 kg altın yerine yaklaşık 4 kg gümüş verilecekti. Fonunuzu vadesinden önce çekerseniz zarar etmiş olursunuz. Yani sermayenin 12 yıl gibi uzun bir süre yerinde kalacağı garanti ediliyor."
![Hamaney'den Pezeşkiyan'a ABD uyarısı: 'Düşmana güvenmeyin'](https://www.trhaber.com/uploads/photos/2024/08/pezeskiyan340889656.webp)
EVLİLİK SÖZLEŞMESİ, MİRAS BELGELERİ...
Sözlerine devam eden Koulakoglou, “Burada bulunan tabletler M.Ö. 1950'li yıllar sonrasına aittir. Bu dönem Anadolu'da yazının ilk başladığı dönemdir. Elbette Anadolu'daki ilk firmanın ilk beyanı, bir anlamda kurumsal bir hareket. Anadolu'da ilk kez burada karşımıza çıkıyor." şeklinde konuştu.
Kil tabletleri yalnızca ticari bilgiler içermemektedir. Evlilik sözleşmeleri , boşanmalar, miras belgeleri, noter işlemleri gibi sosyal hayata dair pek çok detay da bu tabletlerde yer alıyor.
Bu da Kültepe'nin dönemin sosyal ve ekonomik yaşamını anlamak açısından büyük bir kaynak olduğunu gösteriyor.
Yorum Yaz